Chemikalia, z którymi na co dzień się stykamy, zaburzają pracę mikrobiomu jelit
1 grudnia 2025, 11:01Jelita ludzi na całym świecie zamieszkuje w sumie około 4500 gatunków bakterii. U pojedynczej osoby jest to od 160 do około 1000 gatunków. Ich obecność jest nam niezbędna do życia i prawidłowego funkcjonowania. Ale nie tylko sama obecność. Jednym z kluczowych elementów jest równowaga pomiędzy poszczególnymi gatunkami. Zachwianie tej równowagi może prowadzić nie tylko do chorób układu trawienia, ale również do otyłości, chorób układu odpornościowego czy chorób psychicznych.
Dwa tygodnie mniejszej aktywności fizycznej mogą rozpocząć cukrzycę
31 lipca 2018, 11:51Wystarczą dwa tygodnie zmniejszonej aktywności fizycznej, by u podatnych osób pojawiła się cukrzyca typu 2. Takie wnioski płyną za badań, którym poddano starsze osoby z nadwagą. Okazało się, że tak krótki okres braku aktywności wystarczył, by u pacjentów w stanie przedcukrzycowym doszło do wzrostu poziomu cukru we krwi i rozpoczęła się choroba
Jak "dojrzewa" nasza reakcja na stres?
18 września 2008, 16:12Przez pierwsze pół roku życia nasza reakcja na stres jest regulowana niemal wyłącznie przez geny. Jak pokazują badania, na późniejszym etapie rozwoju oddziaływanie stresu na dziecko jest ściśle zależne od zachowania rodziców.
Archeologiczny skarb w szwajcarskim jeziorze. Dwa tysiące lat temu zatonął tam rzymski statek
2 kwietnia 2026, 10:22W listopadzie 2024 roku Biuro Archeologii Kantonu Neuchâtel (OARC), w ramach monitoringu środowiskowego i archeologicznego, wykonywało dokumentację lotniczą dna miejscowych jezior, gdy na fotografiach zauważono coś nowego. Kilka miesięcy później pod wodę jeziora Neuchâtel zeszli nurkowie.
Emisja gazów cieplarnianych z pól ryżowych może być 2-krotnie większa niż się szacuje
12 września 2018, 10:36Niektóre praktyki stosowane przy sztucznym nawadnianiu pól ryżowych mogą prowadzić do dwukrotnie większej emisji gazów cieplarnianych, niż dotychczas przypuszczano. Mowa tutaj o metodzie, która polega na zalewaniu pól wodą, po czym pozwala im się wyschnąć. Jako, że ryż dostarcza pożywienia dla połowy populacji Homo sapiens, sposób uprawy pól ryżowych ma znaczący wpływ na klimat planety, czytamy w PNAS (Proceedings of the National Academy of Sciences).
Co do jednego włosa
31 października 2008, 12:29Naukowcy z CSIRO Mathematical and Information Sciences w Sydney nawiązali współpracę z brytyjską firmą i stworzyli oprogramowanie, dzięki któremu z dużą dokładnością można policzyć włosy znajdujące się na danym fragmencie skóry. Wg nich, przyda się ono przy określaniu skuteczności zarówno zabiegów przywracających owłosienie (terapii łysienia), jak i polegających na pozbywaniu się go (depilacja).
Doktorant NCBJ pomógł zaobserwować najszybszy rozpad alfa
28 maja 2026, 14:32Międzynarodowy zespół po raz pierwszy bezpośrednio zaobserwował wyjątkowo szybką przemianę alfa telluru-104 (104Te). Wśród autorów odkrycia są Ian Cox i Robert Grzywacz z Uniwersytetu Tennessee, Krzysztof Rykaczewski z Oak Ridge National Laboratory oraz Aleksander Augustyn – doktorant IV roku Szkoły Doktorskiej Narodowego Centrum Badań Jądrowych (NCBJ). Ich wspólna praca doprowadziła do bezpośredniego zaobserwowania superdozwolonego charakteru przemiany alfa telluru-104, czyli wyjątkowo dużego prawdopodobieństwa emisji cząstki alfa. Fizycy przewidywali to zjawisko od kilkudziesięciu lat, lecz nigdy wcześniej nie zdołali go zmierzyć. Według autorów jest to najbardziej skrajny znany przypadek wcześniejszego uformowania cząstki alfa w jądrze atomowym.
Układ nerwowy bezpośrednio kontroluje namnażanie komórek macierzystych
19 października 2018, 12:48Namnażanie komórek macierzystych jest bezpośrednio kontrolowane przez autonomiczny układ nerwowy (AUN).
Zabawy (z) drożdżami
30 listopada 2008, 00:47Wewnętrzne "rusztowanie" komórek, cytoszkielet, nie jest tak sztywny, jak do niedawna sądzono. Wprost przeciwnie - adaptuje się on do zmian kształtu komórki, pozwalając jej na dostosowanie się do panujących warunków otoczenia.
Fizyka i lingwistyka wyjaśniły, dlaczego dla starożytnych Egipcjan pawian był symbolem boga Thota
3 sierpnia 2026, 15:18Starożytni Egipcjanie czcili Thota – boga mądrości, pisma, magii i Księżyca – pod dwiema zwierzęcymi postaciami: ibisa oraz pawiana. O ile związek ibisa z Księżycem od dawna tłumaczono jego zakrzywionym, sierpowatym dziobem i czarno-białym upierzeniem przypominającym fazy ziemskiego satelity, o tyle Thot jako pawian od dekad pozostawał zagadką. Nowe badanie opublikowane w czasopiśmie Time and Mind przez Nathaniela Dominy'ego (Dartmouth College) i Catherine Hobaiter (University of St Andrews) proponuje zaskakująco proste wyjaśnienie.
